<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="de">
	<id>https://archiv0.vobs.at/api.php?action=feedcontributions&amp;feedformat=atom&amp;user=188.22.28.112</id>
	<title>Matura Wiki - Benutzerbeiträge [de]</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://archiv0.vobs.at/api.php?action=feedcontributions&amp;feedformat=atom&amp;user=188.22.28.112"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://archiv0.vobs.at/index.php?title=Spezial:Beitr%C3%A4ge/188.22.28.112"/>
	<updated>2026-05-17T11:23:14Z</updated>
	<subtitle>Benutzerbeiträge</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.35.14</generator>
	<entry>
		<id>https://archiv0.vobs.at/index.php?title=Differenzen-_und_Differentialquotient&amp;diff=513</id>
		<title>Differenzen- und Differentialquotient</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://archiv0.vobs.at/index.php?title=Differenzen-_und_Differentialquotient&amp;diff=513"/>
		<updated>2014-01-12T13:37:16Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;188.22.28.112: /* Beispiele */&lt;/p&gt;
&lt;hr /&gt;
&lt;div&gt;== Was lernst du hier ==&lt;br /&gt;
* Wie berechne ich die '''durschschnittliche Steigung''' einer Funktion mithilfe des Differenzenquotienten und der Steigung der [[Sekante]].&lt;br /&gt;
* Wie berechne ich die '''momentane Steigung''' einer Funktion mithilfe des Differentialquotienten und der Steigung der [[Tangente]].&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Der Differenzenquotient (=durchschnittliche Steigung)==&lt;br /&gt;
=== Definition ===&lt;br /&gt;
{| border =&amp;quot;1&amp;quot; &lt;br /&gt;
| '''Definition:'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| Die durschschnittliche Änderungsrate einer Funktion $f$:&lt;br /&gt;
$$ \bar{k}=\frac{\Delta y}{\Delta x}=\frac{f(x+\Delta x)-f(x)}{(x+\Delta x)-\Delta x} $$&lt;br /&gt;
wird als '''Differenzenquotient''' bezeichnet.&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
Er gibt die durschnittliche Steigung der Sekante durch die Punkte $A=(x|f(x)$ und $B=(f(x+\Delta x) | x+\Delta x )$ an. &lt;br /&gt;
| [[Datei:Diffquotient.png|thumb|500px| Der Differenzenquotient berechnet die Steigung der [[Sekante]] s.]]&lt;br /&gt;
|} &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;div class=&amp;quot;toccolours mw-collapsible mw-collapsed&amp;quot; style=&amp;quot;width:800px&amp;quot;&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;span style=&amp;quot;color:#A020F0&amp;gt; '''Bemerkungen:''' &amp;lt;/span&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;div class=&amp;quot;mw-collapsible-content&amp;quot;&amp;gt; &lt;br /&gt;
* $\Delta$ (=Delta (4. Buchstabe im griechischen Alphabet)) steht für &amp;quot;Unterschied&amp;quot;. $\Delta x$ ist der Unterschied auf der x-Achse, $\Delta y$ der Unterschied auf der y-Achse. &lt;br /&gt;
* Wie aus der rechten Abbildung hervorgeht ist $\frac{\Delta y}{\Delta x}=\frac{\textrm{Höhenunterschied}}{\textrm{Längenunterschied}}$&lt;br /&gt;
* Der Name ''Differenzenquotient'' kommt daher, dass er aus dem Quotienten (=Division) zweier Differenzen (=Subtraktionen) entsteht: &lt;br /&gt;
$$ \bar{k}=\frac{f(x+\Delta x)-f(x)}{(x+\Delta x)-\Delta x} $$&lt;br /&gt;
* [[Applet zum Differenzen- und Differentialquotienten | Klicke hier um zu einem interaktiven Applet zum Differenzenquotienten zu gelangen]]&lt;br /&gt;
&amp;lt;/div&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;/div&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
=== Video-Erklärung ===&lt;br /&gt;
{| border =&amp;quot;1&amp;quot; align=&amp;quot;center&amp;quot;&lt;br /&gt;
!| Video zum Differenzenquotienten&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| Hinweise zum Video:&lt;br /&gt;
* Anstelle von $\bar{k}$ wird hier $m$ für die Steigung verwendet. &lt;br /&gt;
* WICHTIG: Die Steigung in einem solchen Zeit-Weg-Diagramm ist immer die Geschwindigkeit!&lt;br /&gt;
$$ \textrm{Steigung}=\textrm{Geschwindigkeit} $$ &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|{{#ev:youtube|m8QvU2ezu48}}&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|&amp;lt;div class=&amp;quot;toccolours mw-collapsible mw-collapsed&amp;quot; style=&amp;quot;width:800px&amp;quot;&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;span style=&amp;quot;color:#A020F0&amp;gt; '''Aufgaben''' &amp;lt;/span&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;div class=&amp;quot;mw-collapsible-content&amp;quot;&amp;gt; &lt;br /&gt;
# Bestimme mithilfe der Tabelle bei der Stelle [http://www.youtube.com/watch?feature=player_detailpage&amp;amp;v=m8QvU2ezu48#t=203 3:23min] eine [[Regression|quadratische Regression]], um die Gleichung der Parabel zu bestimmen. Achtung: x-Achse=Zeit und y-Achse=Weg (in der Tabelle ist es gerade umgekehrt!!)&lt;br /&gt;
# Berechne mithilfe der Lösung von 1., nach wie vielen Sekunden der Läufer 30m zurückgelegt hat. &lt;br /&gt;
# Begründe, warum bei der Lösung für 1. der konstante Term c bei der Funktionsgleichung $y=a\cdot x^2+b\cdot x+c$ annähernd den Wert 0 haben muss.&lt;br /&gt;
&amp;lt;/div&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;/div&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|&amp;lt;div class=&amp;quot;toccolours mw-collapsible mw-collapsed&amp;quot; style=&amp;quot;width:800px&amp;quot;&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;span style=&amp;quot;color:#A020F0&amp;gt; '''Lösungen''' &amp;lt;/span&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;div class=&amp;quot;mw-collapsible-content&amp;quot;&amp;gt;&lt;br /&gt;
[[Datei:BspRegression.png|thumb|150px|right|Tabelle]]&lt;br /&gt;
# $y=0.95\cdot x^2 + 2.4\cdot x-0.07$&lt;br /&gt;
# $20=0.95\cdot x^2 + 2.4\cdot x-0.07 \rightarrow x=4.5 \textrm{Sekunden} $&lt;br /&gt;
# Der Sprinter startet aus dem Stehen, deshalb ist der Weg nach 0 Sekunden y(0)=0. Da die Punkte nicht alle genau auf einer Parabel liegen, erhält man bei der Regression einen kleinen &amp;quot;Fehler&amp;quot; (hier von -0.07) &lt;br /&gt;
&amp;lt;/div&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;/div&amp;gt;&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Beispiele ===&lt;br /&gt;
3. Klasse-Buch: S. 41&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Der Differentialquotient (= momentane Steigung) ==&lt;br /&gt;
=== Definition ===&lt;br /&gt;
{| border =&amp;quot;1&amp;quot; &lt;br /&gt;
| '''Definition:'''&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| Die momentane Änderungsrate einer Funktion $f$ an der Stelle x&lt;br /&gt;
$$ {k}=\lim_{\Delta x\rightarrow 0} \frac{f(x+\Delta x)-f(x)}{(x+\Delta x)-\Delta x} $$&lt;br /&gt;
wird als '''Differentialquotient''' bezeichnet.&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
Er gibt die momentane Steigung der Sekante durch den Punkte $A=(x|f(x)$ an. &lt;br /&gt;
| [[Datei:Differentialquotient.png|thumb|450px| Der Differentialquotinet berechnet die Steigung der [[Tangente]] t.]]&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;div class=&amp;quot;toccolours mw-collapsible mw-collapsed&amp;quot; style=&amp;quot;width:800px&amp;quot;&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;span style=&amp;quot;color:#A020F0&amp;gt; '''Bemerkungen:''' &amp;lt;/span&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;div class=&amp;quot;mw-collapsible-content&amp;quot;&amp;gt; &lt;br /&gt;
* Der Ausdruck $\lim_{\Delta x \rightarrow 0} $ bedeutet, dass der Abstand auf der x-Achse der beiden Punkte A und B immer näher gegen 0 gehen soll. An der unteren Abbildung erkennst du, dass sich dadurch die Sekante immer mehr der Tangente nähert.&lt;br /&gt;
[[Datei:Difquotuebergang.gif]]&lt;br /&gt;
* [[Applet zum Differenzen- und Differentialquotienten | Klicke hier um zu einem interaktiven Applet zum Differenzenquotienten zu gelangen]]&lt;br /&gt;
&amp;lt;/div&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;/div&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Video-Erklärung ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{| border =&amp;quot;1&amp;quot; align=&amp;quot;center&amp;quot;&lt;br /&gt;
!| Video zum Differentialquotienten&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
| Hinweise zum Video:&lt;br /&gt;
* Dieses Video ist die Fortsetzung des [[Differenzen- und Differentialquotient#Video-Erklärung | Video zum Differenzenquotienten]]. &lt;br /&gt;
* Anstelle von $\bar{k}$ wird hier $m$ für die Steigung verwendet. &lt;br /&gt;
* WICHTIG: Die Steigung in einem solchen Zeit-Weg-Diagramm ist immer die Geschwindigkeit!&lt;br /&gt;
$$ \textrm{Steigung}=\textrm{Geschwindigkeit} $$ &lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|{{#ev:youtube|9PJT83cU7tA}}&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|&amp;lt;div class=&amp;quot;toccolours mw-collapsible mw-collapsed&amp;quot; style=&amp;quot;width:800px&amp;quot;&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;span style=&amp;quot;color:#A020F0&amp;gt; '''Aufgaben''' &amp;lt;/span&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;div class=&amp;quot;mw-collapsible-content&amp;quot;&amp;gt; &lt;br /&gt;
# Bestimme mithilfe des Differentialquotienten die momentane Steigung f'(x) (=k) der Funktion $f(x)=x^2$ an der Stelle $x$. &lt;br /&gt;
# Bestimme mithilfe des Differentialquotienten die momentane Steigung der Funktion $f(x)=x^2$ an der Stelle $x=2$. &lt;br /&gt;
&amp;lt;/div&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;/div&amp;gt;&lt;br /&gt;
|-&lt;br /&gt;
|&amp;lt;div class=&amp;quot;toccolours mw-collapsible mw-collapsed&amp;quot; style=&amp;quot;width:800px&amp;quot;&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;span style=&amp;quot;color:#A020F0&amp;gt; '''Lösungen''' &amp;lt;/span&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;div class=&amp;quot;mw-collapsible-content&amp;quot;&amp;gt;&lt;br /&gt;
* 1. Bestimmen der momentanen Steigung $f'(x)$&lt;br /&gt;
$\begin{align} &lt;br /&gt;
f'(x)=\lim_{\Delta x \rightarrow 0} \frac{f(x+\Delta x)-f(x)}{(x+\Delta x)-\Delta x}\\&lt;br /&gt;
f'(x)=\lim_{\Delta x \rightarrow 0} \frac{(x+\Delta x)^2-x^2}{(x+\Delta x)-\Delta x}\\&lt;br /&gt;
f'(x)=\lim_{\Delta x \rightarrow 0} \frac{(x^2+2\cdot x\cdot \Delta x+ \Delta x^2)-x^2}{\Delta x}\\&lt;br /&gt;
f'(x)=\lim_{\Delta x \rightarrow 0} \frac{2\cdot x\cdot \Delta x+ \Delta x^2}{\Delta x}\\&lt;br /&gt;
f'(x)=\lim_{\Delta x \rightarrow 0} \frac{\Delta x(2\cdot x+ \Delta x)}{\Delta x}\\&lt;br /&gt;
f'(x)=\lim_{\Delta x \rightarrow 0} \frac{(2\cdot x+ \Delta x)}{1}\\&lt;br /&gt;
f'(x)=\lim_{\Delta x \rightarrow 0} 2\cdot x+ \underbrace{\Delta x}_{\rightarrow 0}\\&lt;br /&gt;
f'(x)=2\cdot x&lt;br /&gt;
\end{align}$&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
[[Datei:Bsp-diffquotient.png|thumb|400px|right|Graphische Lösung der Aufgabe 2]]&lt;br /&gt;
*2. Bestimmen der momentanen Steigung bei x=2:&lt;br /&gt;
$$f'(x)=2x$$&lt;br /&gt;
$$f'(2)=2\cdot 2$$&lt;br /&gt;
$$f'(2)=4$$&lt;br /&gt;
Die Steigung der Funktion an der Stelle x=2 beträgt 4. &lt;br /&gt;
&amp;lt;/div&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;/div&amp;gt;&lt;br /&gt;
|}&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&amp;lt;br&amp;gt;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Musterbeispiele ===&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
=== Berechnung der 1. Ableitung mithilfe von Rechenregeln ===&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>188.22.28.112</name></author>
	</entry>
</feed>